Natura Filozofii

Filozofia -

Każdy człowiek ma naturalną skłonność poznawania rzeczywistości, która go otacza oraz potrzebę formułowania odpowiedzi na egzystencjalne pytania: Skąd pochodzimy? Dokąd idziemy? Jaki ma sens to wszystko? Kto to Bóg? Co stoi za tym wydarzeniem? Można powiedzieć, ze każdy ma "swoją filozofię". Ze względu na brak danych lub właściwej metody w formułowaniu sądów, owa "swoja filozofia" może być bliższa lub dalsza prawdzie.

Pragnienie poznania jest ściśle związane ze szczęściem, ponieważ pozwala odkryć sens życia i postępować dobrze. Ignorancja jest źródłem niezrównoważenia i błędów, które uniemożliwiają szczęście.

Różne kultury mają i przekazują różne koncepcje filozoficzne. Praktycznie każdy człowiek stoi przed wyzwaniem, by jego własna filozofia była uporządkowana i prawdziwa, zgodna z rzeczywistością.

Warto mieć choćby podstawy filozofii, by mieć właściwe pojęcie o rzeczywistości. Samo poznanie spontaniczne wystarcza, by dobrze ukierunkować życie. Systematyczne studium prawdy pozwala nabyć mądrość w całej jej głębi.

Studiowanie filozofii wymaga pewnego wysiłku, np. poznania terminologii, przezwyciężenia pewnego lenistwa umysłowego, proporcjonalnego poznania innych nauk, np. nauk ścisłych, by studiować filozofię nauki.

Nazwa Filozofia pochodzi z greki i oznacza umiłowanie mądrości. Według tradycji starożytni myśliciele nazywali się mędrcami, natomiast Pitagoras wolał nazwę skromniejszą, a mianowicie miłujący mądrość, a więc filozof. Odtąd myśliciele nazywają się filozofami.

Pragnienie poznania jest uzasadnione racjami teoretycznymi (poznać, by wiedzieć) oraz praktycznymi (poznać, by żyć moralnie dobrze i skutecznie). Filozofia to poszukiwanie prawdy w sensie głębokim, który wykracza poza poznanie spontaniczne, poznanie artystyczne, wiedzę poszczególnych nauk. Poznanie filozoficzne jest naturalne dla człowieka, który ma pragnienie zdumienia wobec rzeczywistości.

Pewne poznanie rzeczywistości, nawet prawd ostatecznych, takich jak istnienie Boga, nieśmiertelność duszy, zasady prawa naturalnego, można osiągnąć w sposób naturalny, używając rozumu, bez konieczności pomocy nauki. Warunkiem jest wówczas tylko prawe używanie rozumu. Każdy człowiek, który nie pozwala opanować swojego rozumu przez złe skłonności, np. pychę, lub przez złe nawyki moralne, jest zdolny stwierdzić realne istnienie bytów, które go otaczają, poznać konieczność istnienie jakiegoś Twórcy bytów, zdać sobie sprawę, że istnieje coś poza ziemskim życiem, itd.

Filozofia, nie negując tego rodzaju poznania, ale bazując na nim, studiuje powyższe rzeczywistości w sposób naukowy. Na przykład daje argumenty na istnienie Boga i duszy, precyzuje, rozróżnia, wyjaśnia, eliminuje błędy, etc. Filozofia nie powinna mu zaprzeczać, jako że rozumowanie naukowe dokonuje się przy pomocy tych samych władz poznawczych i wychodzi od tej samej ewidencji, jaka jest osiągalna dla każdego człowieka.

Bezpodstawne jest domaganie się, by filozofia była "zaczęciem od początku", tak jakby nie istniało żadne uprzednie poznanie. W przeszłości poszukiwania oparte na tego rodzaju założeniach dały gorzkie owoce, dalekie od prawdy, od rzeczywistości świata i człowieka. Uczciwe poznanie spontaniczne - które jest czymś innym niż ogólna umowa (konsensus) konkretnych grup osób, prawdopodobnie oparta na uprzedzeniach - jest niezbędne dla uprawiania filozofii. Zerwać z nim to zerwać z prawym poznawaniem rzeczywistości. Filozofem, który chciał zacząć "wszystko od zera" był Kartezjusz. Jednak już sama jego metoda zakłada uznanie czegoś, pewnego sposobu racjonalizacji. Jest więc u swych podstaw nielogiczna.

Filozofię można zdefiniować jako

dokonane przez rozum poznanie wszystkich rzeczy w świetle ich ostatecznych przyczyn.

Przedmiotem materialnym filozofii, inaczej przedmiotem badań filozofii są wszystkie rzeczy. Wszystkie aspekty rzeczywistości mogą być studiowane przez filozofię. Dlatego istnieje filozofia sztuki, filozofia nauki, itd. Z drugiej strony każda dziedzina ma u swych podstaw jakąś filozofię.

Przedmiotem formalnym filozofii, czyli sposobem badań filozofii jest studiowanie aspektów rzeczywistości w optyce ostatecznych przyczyn, dające ostateczne wyjaśnienia. Tym filozofia różni się od nauk ścisłych, które ograniczają się do wyjaśnień bardziej bezpośrednich.

Metodą pracy filozofii jest rozumowanie oparte na zdobytych danych.

Centralną częścią filozofii jest filozofia bytu, czyli metafizyka.

Katarzyna Zdrzenicka