Każde dziecko może nauczyć się przestrzegania reguł

Wychowanie dzieci -

„Każde dziecko może nauczyć się reguł"
Jak ustanowić granice i wytyczyć zasady postępowania od niemowlaka do dziecka w wieku szkolnym” Annette Kast-Zahn Wyd. Media Rodzina 1999 r.

„Jeśli jesteś rodzicem, powinieneś zdać sobie sprawę, że najważniejsze jest odpowiadanie na wyzwania dnia codziennego. Cokolwiek robisz i mówisz, każda twoja reakcja kształtuje przyszłość tego świata”
Marion Wright Edelman

Przez wiele lat uczymy się i rozwijamy umiejętności zawodowe. Rozwiązujemy trudne problemy, a poddajemy się kiedy nasz trzylatek urządza histerię w sklepie. Nie ma uczelni, która uczyłaby jak być dobrym rodzicem. Wydaje nam się, że już osiągnęliśmy magisterium i wiemy wszystko o swoich dzieciach, a tymczasem to one specjalizują się w tym, jak wywrzeć na nas nacisk i osiągnąć to, co chcą. Nie możemy zatem poprzestawać na tym co wiemy, ale cały czas szukać nowych pomysłów i sposobów wychowywania swoich pociech.

Wszystkie dzieci – szczególnie w wieku przedszkolnym- stwarzają problemy wychowawcze, bez względu na to jak „idealne” są one same i ich rodzice. Wychowanie nie jest pasmem nie kończących się sukcesów, ale codzienną żmudną walką w kształtowaniu młodych charakterów.

Każdego dnia bez względu na wiek dzieci walczą o uwagę. To właśnie uwaga rodziców jest celem codziennych walk. Nie ważne czy nasza latorośl otrzyma uwagę za pozytywne czy negatywne zachowanie, ważne, że rodzic w tym momencie zajmuje się właśnie nim. Zupełnie jakby myślały: „Jeśli nie otrzymuję pełnej miłości troski, chcę, aby poświęcano mi chociaż negatywną uwagę”.

Nawet najbardziej zaangażowani rodzice mogą wpaść niechcący w błędne koło walki o uwagę.

8- letni Jaś codziennie nie chce odrabiać zadań z matematyki. Nie chce usiąść do biurka, snuje się po całym domu i narzeka, że pani w szkole zadaje trudne zadania → dziecko zachowuje się dziwnie. Mama zachęca swoje dziecko, a potem siada z nim do zadania i w rezultacie odrabia za nie zadaną pracę mama reagują uwagą → dziecko uczy się: „Dziwne zachowanie się opłaca”. Następnego dnia sytuacja się powtarza. Jaś zachowuje się tak samo dziecko powtarza dziwne zachowanie. Kolejnego dnia nic się nie zmienia, w końcu mama denerwuje się, wybucha złością, mówi, że ma już tego dość → mama zdenerwowana wbrew swojej woli reagują zwiększoną uwagą → dziecko otrzymuje mało spontanicznej uwagi. Chłopiec postanawia nasilić swoje zachowanie, zaczyna krzyczeć i narzekać, że on musi cały czas męczyć się sam → dziecko uczy się: „Uwagę muszę sobie wywalczyć”. Czego efektem są coraz bardziej uciążliwe wieczory i strach rodziców przed kolejną sceną z udziałem Jasia dziecko zachowuje się dziwnie.

Co zrobić aby wybrnąć z impasu ?

  1. Nie dawać uwagi - zachowanie dziecka jest dziwne, powinno samo odrabiać zadane prace do domu.
  2. Bądź przewidywalny, reaguj zawsze tak samo na nieakceptowane zachowania dziecka. Pamiętaj aby twoja postawa, mimika twarzy była zgodna z tym co do dziecka mówisz.
  3. W przyszłości zrezygnuj z:
    • wyrzutów
    • pytań „dlaczego”
    • proszenia i błagania
    • nieegzekwowania poleceń
    • nie finalizowanych zapowiedzi „jeśli – wtedy”
    • ignorowania
  4. Przysłuchuj się dziecko i zastanów się, o co twojemu dziecko tak naprawdę chodzi. Słuchaj „między wierszami”.
  5. Informuj o własnych uczuciach i potrzebach.
  6. Daj dziecku więcej odpowiedzialności.
  7. Wprowadź stałe rytuały, np. kiedy dziecko odrabia pracę domową, o której zawsze chodzi spać.
  8. Poświęć dziecku czas i uwagę – raz dziennie sam zaoferuj dziecku swoje towarzystwo, aby nie musiało o nie walczyć.
  9. Nigdy nie jest za późno na wprowadzenie zmian i nowych zasad w waszej rodzinie. Pamiętaj jednak, że nowe ustalenia obejmują całą rodzinę i tylko wspólne ich przestrzeganie gwarantuje powodzenie twojej misji. Dziecko jest bardzo dobrym obserwatorem i z pewnością zauważy wszelkie uchybienia w zachowaniu swoich rodziców.

Pamiętajmy zawsze, aby dziecko miało jasny przekaz, czego od niego oczekujemy i abyśmy byli przejrzyści w swoim zachowaniu i wymaganiach względem niego, wtedy istnieje mniejsze prawdopodobieństwo uwikłania w błędne koło walki o uwagę.

Drodzy Rdzice poszukujcie nowych dróg i pomysłów rozwiązywania problemów z dziećmi. Starajcie się wypracować własny styl wychowania waszych pociech, a przede wszystkie miejcie jasno wytyczone cele w mozolnej drodze wychowywania nowego, jeszcze lepszego pokolenia.

Katarzyna Makulec